Turkce
Birkac gun once Zeki Alasya ve Metin Akpinar'in `Hastane' dizisini
izlemekteydim. Dizi bitti, katkisi olanlarin isimleri gecmeye basladi.
Hersey makul . Yonetmen, yonetmen yardimcisi, isik, makyaj falan.
Arada bir yerde gozumun gordugune inanamadim:
Joke Writer
Altinda iki vatandasimizin ismi...
Baska bir yerde yine soyle birsey
DOGAN MEDYA CENTER
Reklamlardan:
* BECEL marka margarin
* O LAL LA
* SUPER
* MAVI JEANS
Uzatmaya gerek yok binlercesine siz de taniksiniz. Turkcenin canina
okunmakta hem soz hem ses olarak. (Evet ses olarak da: Farkli dillerin
sozcuklerini sanki dilimizin bir sozcugu imis de farkli okunurmus gibi
kullanmanin yani sira bir de hayatta kullanmadigimiz ses unlemlerini de
`ithal' ediyorlar... `O LAL LA' Fransizlarin ve Almanlarin bir unlemleri...
`SUPER' icin birsey soylememe gerek yok! sanirim)
Butun bu zirvalamalar neden olabiliyor? Sunlardan..:
1) 12 Eylul marifetleri:
a) Ici bosaltilmis `milliyetci' degerlerin anlamsizca kafalara
kakilmasindan oturu olusan tepkiden oturu.
b) Ilerici kesimin en onemli bileseni olan genclerin siyasi+
toplumsal+felsefi deger olusturmakta kisir birakilmalarindan.
Ustune ustluk urkutulup, sasirtilmalarindan.
2) Dogu blokunun ideolojik olarak cokmesinden dolayi olusturulma
ortami dogan, karsi blok'un en onemli temsilcisi ABD nin
ideolojisinin `iyi ideoloji' oldugu fikrinden oturu.
(Dolayisiyle Amerikanin herbirseyinin iyi oldugu fikri gecerlik kazandi.
Bu tabii ki `Ingilizce' yi de iceriyor.)
3) Ozgurlesen radyo-televizyonun tamamen toplumun taleplerine gore
kendisini (dogal olarak) yonlendirilmesinden oturu, ya `asiri dini
icerikte' ya da toplumun ortalama kesiminin kultur duzeyinde yayin
yapmalarindan.
[ Unutmamak gerek ki toplumun ortalamasi, boyali basin okur, arabesk
(veya yeni pop!) dinler, futbol icin olur, `reality show' sever, kavga
sevmez, tartismadan da pek hazzetmez, pembe dizi izler, Hulya Avsar,
Gonul Yazar, Bulent Ersoy hayranidir. "Aaaa, ne ayip!" falan laflari
arasinda acikta birseyleri (belesten) gormeye bayilir. Kendisine
birseyler soruldugunda (ilkokuldan beri edindigi yontemle) `asla
dusunmeden' bazi sozleri ezberletilmis gibi ard arda soyler.
Cumlelerinin basi sonu biribirini ender tutar, tutarsa da icerigi pek
bulunmaz. ]
4) `Bir dil bir insan.' gibi `embesil-bilgesi' sozlerini pek
sevdigimizden.
5) `Bilim dili Ingilizce'dir onermesinden, birilerinin bunu `gunesin
dogudan dogmasi kadar' kesin bir dogru imis gibi dile getirmesinden.
6) Ulkemize turist gelmesinin en buyuk `bacasiz fabrika' nimeti oldugu,
turistlere `geleneksel konukseverligimizle' davranmakla diger
ulkelerden `cok farkli' bir ortam sagladigimiz fikrinin azginlastirilip
`her turistle anadilinde konusmaliyiz, ki yabancilik cekmesin'
gibi `kisiliksizlik' kokan fikirlerin `bilincsiz 7 yasindaki
bacaksizlara' daha ilkokul siralarinda `bagirtila bagirtila'
`ogretildiginden'.
7) `Kuresellesme' oykulerinin yayginlik kazanmasindan.
8) Toplumun `sesi cok cikabilen' bir kesiminin daha da varsillasip,
caninin sikilmasindan ve ulkemizde `yabanci kaynakli mal' tuketiminin
bu `yaratiklar' ca azdirilmasi, ve biraz varsillasan her kesimin bu
`kesime' ozenmesiyle bunun bir `kultur' (SISLEY, NEXT, HUSHPUPPY,
BASKIN&ROBINS, SWATCH, MOTHERCARE, ve daha bilmem kactane bilmem ne
den olusan bir kultur) e donusmesinden, bu `garabet kulturun' getirdigi
n-bin yeni `yabanci kaynakli' sozcukten..
BU HALLERDEYIZ.
Lafi uzatmiyalim. Onerim sudur:
^^^^^^^^^^^^
1) Bu `kirlenmenin' farkinda olalim. Yalnizca `gormeyelim', `gozliyelim'.
Yalnizca `seyretmiyelim', `mudahale edelim'.
2) Zor oldugunu (ozellikle ingilizce egitimi zorlayan ODTU ortaminda)
biliyorum. Ancak konusurken ve ozellikle yazarken daha dikkatli
olalim. Bir kavramin Turkce sozcugu varsa onu kullanalim, YOKSA
IMAL EDELIM. En kotu imal edilmis sozcuk en `cuk oturan' `ingilizce'den
ithal sozcukten iyidir (bu kirlenmeye durdurmak adina).
3) Turkcesi dururken `yabanci' sozcuk kullanan is yerlerini (ornegin
adlarinda, yemek-listelerinde, kasa fislerinde, vitrin yazilarinda)
uyaralim, taciz edelim, alay edelim. Bu adamlar `halkin' arzusunu
yerine getirdiklerini saniyorlar. Siz de kendinizi halkdan biri!
sayiyorsaniz `arzunuzun' bu olmadigini anlatin. Oradan alisveris
etmekten bu nedenle vaz gectiginizi soyleyin.
4) Bu sozcukleri kullanan kisilere --kim olurlarsa olsunlar--
kullandiklari `yabanci' sozcugun anlamini sorun. Niye yerine
Turkcesini kullanmadigini sormakla devam edin. Deneyin, cok
eglenceli oluyor!
sevgi ve saygilarimla
- Gokturk Ucoluk
|